CHEN CHUANREN
Một thành ngữ nổi tiếng của cả Việt Nam và Trung Quốc – "gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn" – không chỉ miêu tả hoa sen (quốc hoa của Việt Nam) mà còn phản ánh nền kinh tế đất nước: một nền kinh tế đã vươn mình từ những năm tháng đầy biến động của thập niên 1970 để trở thành một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Ngành hàng không Việt Nam đang trải qua một giai đoạn tăng trưởng chưa từng có, phát triển từ một hệ thống bị kiểm soát chặt chẽ thành một trong những thị trường vận tải năng động nhất Đông Nam Á. Các hãng hàng không hiện nay bao gồm Vietnam Airlines – hãng quốc gia được nhà nước hậu thuẫn – cùng các hãng giá rẻ chiếm thị phần lớn như Vietjet Air, Bamboo Airways, Pacific Airlines, Vietravel Airlines, VASCO, và hãng mới thành lập Sun PhuQuoc Airways (SPA) .
Với địa hình dài, hẹp và nhiều đồi núi, vận tải hàng không được coi là phương thức di chuyển hiệu quả nhất giữa các thành phố lớn. Đường bay Hà Nội – TP. Hồ Chí Minh hiện là đường bay nội địa nhộn nhịp thứ ba trên thế giới.
Sự ra đời của Vietjet Air vào năm 2011 đã mở ra kỷ nguyên mới cho các hãng tư nhân, phá vỡ thế độc quyền trước đây của Vietnam Airlines. Trong thập kỷ qua, Vietjet chiếm khoảng 42% thị phần nội địa. Vietnam Airlines nhận thấy rõ sự cạnh tranh mới, và Phó Tổng giám đốc Nguyễn Quang Trung cho biết:
“Trong hai năm qua, chúng tôi nhận thấy tình hình đã thay đổi, tạo ra sự cân bằng rất tốt giữa các hãng hàng không giá rẻ và các hãng cung cấp dịch vụ trọn gói” .
Mức tăng trưởng hành khách nội địa cao: năm 2025 tăng 7% so với cùng kỳ, tiếp tục tăng 11% trong quý đầu năm 2026.
Tuy nhiên, tăng trưởng nhanh cũng bộc lộ những điểm yếu cơ cấu. Pacific Airlines – hãng giá rẻ trực thuộc Vietnam Airlines – tạm ngừng hoạt động tháng 3/2024, trả lại toàn bộ Airbus A320 thuê từ bên thứ ba. Sau đó, hãng nối lại hoạt động với ba chiếc A320 thuê từ công ty mẹ và đang tìm kiếm nhà đầu tư mới trong nỗ lực tái cơ cấu.
Bamboo Airways, ra mắt năm 2019, mở rộng nhanh với đội máy bay Airbus, Embraer và Boeing 787. Tuy nhiên, đại dịch, áp lực tài chính và thay đổi quản lý đã buộc hãng tái cơ cấu đội bay cuối năm 2023.
SPA – hãng được Sun Group hậu thuẫn – hướng tới phát triển nhu cầu bay đến Phú Quốc, tập trung mô hình full-service thay vì cạnh tranh về giá hoặc tần suất. Tổng Giám đốc SPA Nguyễn Mạnh Quân chia sẻ:
“Chúng tôi không đối đầu trực tiếp với các hãng khác. Chúng tôi phát triển nhờ sức hút của điểm đến, và xây dựng mô hình gắn liền với sự phát triển của Phú Quốc” .
Các hãng đang tăng cường đội bay để đáp ứng nhu cầu tương lai:
Vietnam Airlines và SPA đều có kế hoạch mở rộng mạnh mẽ đội bay, với việc bàn giao máy bay từ Boeing và Airbus đóng vai trò quan trọng.
Cơ sở hạ tầng hàng không là động lực phát triển kinh tế. Sun Group khai thác Sân bay Vân Đồn từ 2018, tiếp quản Phú Quốc (PQC) từ 1/1/2026, hợp tác với Changi Airport International để xây dựng Nhà ga số 2 (khánh thành dự kiến giữa 2027), triển khai hệ thống tự động hóa check-in, gửi hành lý và quét CT.
Sân bay Quốc tế Long Thành (LTH) dự kiến đi vào hoạt động quý IV/2026, vốn đầu tư 12,78 tỷ USD, phục vụ 100 triệu lượt hành khách mỗi năm, trở thành sân bay lớn nhất Việt Nam. Vietnam Airlines sẽ là hãng chủ lực, một nửa diện tích phòng chờ dành cho thành viên SkyTeam .
Các sân bay vệ tinh như Cam Ranh (CXR) thu hút thêm 21 hãng, kết nối 17 thành phố mới; lưu lượng hành khách năm 2025 tăng 6%, doanh thu nhượng quyền tăng 25%. Các sân bay khác như Đà Lạt, Hải Phòng, Huế cũng đang được cải thiện khả năng kết nối tới Bắc Á và nghiên cứu mở các đường bay tới Nam Á.
Ngành hàng không Việt Nam hưởng lợi từ dự kiến GDP tăng 8% năm 2025 và sự gia tăng tầng lớp trung lưu. Tuy nhiên, các điểm nghẽn vẫn tồn tại, ví dụ quy trình nhập cảnh tại Hà Nội vẫn chủ yếu thủ công; hệ thống thẻ khai báo điện tử mới chỉ triển khai tại TP. Hồ Chí Minh và gặp trục trặc ban đầu.
Các nhà khai thác, đơn vị vận hành sân bay và giới đầu tư đang nỗ lực tạo dựng vị thế để đón đầu giai đoạn mở rộng tiếp theo, phản ánh sự vươn mình mạnh mẽ của ngành, tựa như hình ảnh loài hoa quốc gia – hoa sen – vượt lên bùn mà vẫn giữ tinh khiết .
Để đọc thêm các tin tức hoặc nghiên cứu dữ liệu thị trường ngành hàng không, hãy liên hệ lại Global Book Corporation - đại diện Aviation Week để được tư vấn.
Global Book Corporation: Đại diện của 19 thương hiệu truyền thông quốc tế tại Việt Nam
Tại Việt Nam, Global Book Corporation là đại diện chính thức của các thương hiệu truyền thông hàng đầu thế giới như: The Economist, CNBC, Nikkei, Nikkei Asia, Nikkei BP, The Financial Times, The Wall Street Journal, The Washington Post, BBC News, Caixin, Vice Media, Art 4d, Sawasdee, Business Traveller, The New York Times, South China Morning Post, Singapore Press Holdings, Network18, Reuters, Aviation Week Network, FrankieKnowledge, Ashu Research, ScoutAsia, Superbrands, Harrison Assessments, GloCoach, Family Learning Company.
Bạn có mong muốn đưa doanh nghiệp mình vươn xa và khẳng định vị trí tầm quốc tế? Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn.
Global Book Corporation
Địa chỉ: 448 Đường Tên Lửa, Phường An Lạc, Thành Phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.
Hotline: +84 902 932 392 / +84 913 932 392
Email: info@globalbookcorp.com
Website:
https://www.globalbookcorp.com/
https://globalmedia.com.vn/
https://www.globalgroup.asia/
Tiago, Vu Hai Long
